Dé beste film van 2011 als we de Gouden Kalveren moeten geloven. “ Een perfecte mix van nationale en internationale expertise, vakmanschap en talenten” noemde de jury het. De filmrecensies die ik op internet kon vinden hadden het over een verfilming van het leven van Ingrid Jonker, een vrouw die de regisseur en scenarist zelf ook niet konden doorgronden. Een vrouw die eerder wordt neergezet als een aandachtszieke alcoholist dan een kwijnende dichteres. En er werd het kritiek gegeven waarom de film niet in het Afrikaans was aangezien Ingrid Jonker haar gedichten ook gewoon in het Afrikaans schreef. Toen vroeg ik mij toch even af waarom Black Butterflies het Gouden Kalf heeft gewonnen.
Black Butterflies
Het is een vertelling over de dichteres Ingrid Jonkers, gespeeld door onze geprezen Carice, in de woelige tijden van Zuid-Afrika. De apartheid speelt een grote rol in haar dichtwerk en ook in haar persoonlijk leven, aangezien haar vader actief is in de politiek die nog achter de apartheid staat. Ze wordt verliefd op Jack, een schrijver. Wat niet altijd even soepel loopt. De relatie met haar vader en de relatie met Jack zorgen voor veel spanning in haar leven. Daarnaast maakt ze het zichzelf ook moeilijk en zit ze in de knoop. Ze drinkt veel en weet niet zo goed wat ze moet met zichzelf.
Apartheid
De film laat mooie plaatjes van Zuid-Afrika zien. In de film zitten veel gedichten van Ingrid Jonkers verwerkt. Het verhaal ging niet echt ergens heen. Het was gewoon een stuk van haar leven. De apartheid zelf kreeg wat mij betreft iets te weinig aandacht, dit is waarom er überhaupt een film over haar is gemaakt; ze maakte zich sterk tegen de apartheid. De apartheid komt er echter meer een beetje tussendoor. Er wordt veel tijd vrij gemaakt om de relatie met Jack te belichten. Wat ik zie als een veel minder interessante relatie dan die met haar vader. In deze vader-dochterrelatie zit de spanning rondom de apartheid, die spanning is niet alleen persoonlijk. Het verhaal van haar en Jack lijkt op een liefdesmelodrama, wat, volgens mij, niet het thema is/ had moeten zijn van deze film. Verder krijg je het idee dat Ingrid dit allemaal doet om aandacht te krijgen. Wat je niet echt laat meeleven met de hoofdpersoon.
Mooi plaatje
Het is wel zeker mooi camera- en decorwerk. Het plaatje van de tijd en plaats krijg je goed mee. Carice speelt natuurlijk weer heel erg goed. De film ziet eruit als internationaal, wat erg goed is voor een Nederlandse film. De gedichten komen vaak en goed naar voren, dit geeft de film wel echt de ziel van Ingrid Jonkers. De gesprekken zijn ook in deze poëtische taal geschreven, wat het echt een vertelling maakt.
Gouden Kalf, maar niet voor het verhaal
Als je hebt over de uitvoering van het scenario is deze film inderdaad een Gouden Kalf waard. Qua verhaal had het misschien iets anders/beter gekund. Als je van Ingrid Jonkers poëzie wilt genieten en daarbij van het mooie Zuid-Afrika moet je de film zeker kijken. En anders eigenlijk ook, om je eigen mening te vormen over Black Butterflies als beste film 2011.
Het kind dat doodgeschoten is door soldaten bij Nyanga
(Ingrid Jonker)
Het kind is niet dood
het kind heft zijn vuisten naar zijn moeder
die Afrika schreeuwt de geur schreeuwt
van vrijheid en heide
in de townships van het omsingelde hart
het kind heft zijn vuisten naar zijn vader
in de optocht van de generaties
die Afrika schreeuwen de geur schreeuwen
van gerechtigheid en bloed
in de straten van zijn gewapende trots
Het kind is niet dood
noch bij Langa noch bij Nyanga
noch bij Orlando noch bij Sharpville
noch bij het politiebureau van Philippi
waar het ligt met een kogel door zijn hoofd
Het kind is de schaduw van de soldaten
op wacht met geweren pantserwagens en knuppels
het kind is aanwezigbij alle vergaderingen en wetgevingen
het kind loert door de vensters van huizen en in de harten
van moeders
het kind dat alleen maar wilde spelen in de zon bij Nyanga is overal
het kind dat een man is geworden trekt door heel Afrika
het kind dat een reus is geworden trekt door de gehele wereld
Zonder pas





